Koffie

Inleiding

Ik ben me in de afgelopen jaren wat meer gaan verdiepen in koffie. Tijdens mijn verblijf in Colombia viel het me op dat zelfs het ordinairste bakkie pleur erg lekker smaakte. Terug in Nederland lukte het me lange tijd niet om iets te vinden wat er ook maar iets in de buurt kwam. Dit alle "Colombia-kreten" op de verpakkingen ten spijt.

Een vriend van mij zag handel in de kwaliteitskoffiehandel en al voorbereidend heb ik inmiddels wat koffiebranderijen en koffiespecialisten bezocht.

Op Internet staat heel veel informatie maar er is maar weinig recht-door-zee-informatie voor buitenstaanders. Vandaar mijn motivatie het Internet hiermee aan te vullen.

De ene koffie is de andere niet en daarom allereerst een waarschuwing vooraf: zolang je niet beter weet, smaakt koffie naar koffie en zal je thuis meestal wat lekkerdere koffie drinken dan elders. Als je eenmaal weet waar de verontreinigingen naar smaken ga je sommige koffie ronduit goor en ondrinkbaar vinden... Het is maar dat je weet waar je aan begint als je zelf de boel gaat onderzoeken. Ik spreek uit eigen ervaring.

Houd ook in het achterhoofd dat smaken verschillen. Ik heb de indruk dat de meeste bewuste koffiedrinkers in Nederland espressodrinkers zijn. Espresso is meestal sterk en bitter.

Ikzelf hou meer van milde koffie, zonder melk en een ietsje teveel suiker. Mijn smaakoordelen zijn dus niet objectief.

Gemalen of koffiebonen?

Koffie blijft langer vers in boonvorm, eenmaal gemalen blijkt de smaak al snel te vervliegen. Dit heeft vast ook iets met de etherische koffie-oliën te maken die zich in de kern van de boon zouden bevinden.

Als je zelf je koffie maalt heb je vaak ook de controle over hoe fijn je de koffie maalt. Ook dit bepaalt enigszins de smaak, hoe fijner hoe scherper.

Koffiezetten

Alle methodes hebben hun voor en nadelen. Filterkoffie, de meest gebruikte methode, haalt niet alle smaak uit de bonen, deze methode zorgt door zijn relatief trage doorlooptijd wel voor een effectief cafeïnegehalte. Espressokoffie geeft meer smaak maar ca 30% minder cafeïne dan filterkoffie. Misschien wel de beste methode is het zetten met een cafetière, heet water met koffie een paar minuten laten trekken en dan filteren door de filterschijf naar beneden te duwen. Bij deze methode is het wel van belang de koffie tijdens het proces warm te houden.

Boonsoorten

Er zijn twee hoofdgroepen koffiebonen; de Arabica en de Robusta. De meeste arabicabonen groeien in de landen rond de evenaar en de beste kwaliteit op een hoogte van 1000 tot 1800 meter. Arabicabonen zijn vol van smaak en hebben een relatief laag cafeïnegehalte, rond de 1%. De robustabonen groeien op een hoogte tussen 200 en de 500 meter en hebben een cafeïnegehalte tussen 1% en 2%. Robusta bonen zijn beduidend minder subtiel van smaak dan arabicabonen.

Koffiesmaken

Om koffie te kunnen sorteren op smaak, wordt vaak gewerkt met hulpsmaken. Op deze manier kan je aangeven hoeveel van deze hulpsmaak aanwezig lijkt en dit vergelijken met anderen. Een hoge score bij een bepaalde hulpsmaak kan voor de ene koffiedrinker nadelig maar tegelijkertijd voor de andere koffiedrinker juist positief uitpakken.

Een paar hulpsmaken zijn:

Rubber Niet dat ik weet hoe rubber smaakt maar het is een soortgelijke zintuigsensatie als de lucht in een fietsenwinkel. Vooral espresso en donker gebrandde koffie scoren hoog in deze hulpsmaak.
Vitamine B Ook hier gaat het om een smaaksensatie die is gebaseerd op een geur. Behalve bij vitamine B pillen kom je deze geur ook vaak in bejaardentehuizen tegen...

Je ziet, deze hulpsmaken blinken niet uit om koffie aan te prijzen, hoeveel mensen houden van de smaak van fietsenwinkels in combinatie met die van bejaardentehuizen? Als u een betere weet, graag ff mailen!

Behalve de hulpsmaken zijn er ook de smaken bitterheid en de rinsheid (zuurheid) waarmee je koffie kunt omschrijven.

Barista

Barista is het Italiaanse woord voor barkeeper, internationaal is het de titel voor een bekwame koffiebarkeeper geworden, een "Artista dell  Espresso"

barista.startpagina.nl

Koffie in Colombia

  
juanvaldezcafe.com

Colcafé o.a. Sello Rojo

oma
Café Oma één van Colombia's topmerken.

 


Een Eddy Orion koffiemoment :-)
In het frisse Colombiaanse stadje Zipaquira (16ºC) komt een bakkie warme koffie altijd goed aan.

Koffie in Colombia

 

Mijn favoriete koffie in NL:

  1. Perla Mokka (Albert Heijn)
  2. Tchibo Feine Milde (Duits)

Koffiewinkels:

Hesselink koffie - Winterswijk
Columbus - Wageningen
Koffiebranderij Venetië - Doetinchem
Kaan Koffie koffiebranderij boven Alkmaar
De Nieuwe Band
Starbucks op Schiphol

Koffiebranderijen:

rijnroosters.nl Wageningen

hesselinkkoffie.nl Winterswijk

langen-kaffee.de Medebach (Duitsland)

Koffielinken:

medellinsecret.com Colombiaanse koffie in Nederland
tuttitalia.nl
kaffeetechnik.de Emmerich (Duitsland)
peeze.nl
coffeetec.com
ongebrand.nl
vnkt.nl Vereniging van Nederlandse Koffie-branders en Theepakkers
diedrichroasters.com Diedrich Roasters Koffiebrandapparaten
escoffee.com Koffie uit Ecuador
Achtergrond Escoffee
efico.com Efico

Handelstermen:
Incoterms

Foute koffieFoute koffie?

Het Max Havelaar/Fairtrade certificaat garandeert dat de koffieboeren in derde wereldlanden een "eerlijke" prijs krijgen voor hun bonen.

Max Havelaar www.maxhavelaar.nl

Naast de standaard (oneerlijke???) koffie heeft AH tegenwoordig ook Fairtrade-koffie in het assortiment. 500gr standaard bonen kosten € 3,19 Voor Fairtrade-bonen betaal je € 5,83 per 500gr (nov. 2009)

ah.nl AH puur en eerlijk

Nog wat koffiemerken:

Kanis en Gunnink

de.nl Douwe Egberts

tchibo.de Tchibo (Duits)

Tschibo sumatra fairtrade
Maragogype betekent Olifantenboon, de bonen zijn fors vergeleken met de andere soorten.